Armija RBiH : jedinica „ZULFIKAR“

(piše: Edin Logo , list „Bošnjak“, april 1996. godina)

udala-mu-se-27

RATNI PUT SOPN „ZULFIKAR“ (4. IDB)
(1. dio)
Osnivanje i ratna 1992. godina
Očita opasnost koja je prijetila bošnjačkom narodu dovela je do održavanja sastanka u Domu milicije, u Sarajevu juna 1991. godine. Na navedenom sastanku osnovan je Savjet za nacionalnu odbranu. Odlukom novoformiranog savjeta stvorene su prve borbene formacije, između ostalih i jedinica ZULFIKAR. Dvije grupe novoosnovane jedinice Zulfikar sastaju se u Hrvatskoj u kasarni Borongaj. Predvodili su ih gospodin Zulfikar Ališpago i gospodin Nihad Bojadžić. Poslije obuke prešli su u Baško Polje, Hrvatska. Pored vojnika koji su osnovali jedinicu, ostali dio činili su vojnici koji su došli iz bivše JNA, iz rata u Hrvatskoj, dok su ostalu grupu sačinjavali protjerani iz podrinjskih krajeva. Vršena je konstantna obuka novoprimljenih vojnika. Iako je, kako se vidi , jedinica osnovana mnogo ranije, kao datum osnivanja uzet je 06.04.1992. godine, a mjesto osnivanja Baško Polje. Naziv jedinice u osnivanju je bio: Jedinica za odbranu narodnih i prirodnih prava BiH, Sandžaka i Kosova, a komandant jedinice bio je gosp. Zulfikar Ališpago. Prvo vatreno krštenje jedinica je imala 06.06.1992. godine na kasarni Žunovnica. Neprijatelju su naneseni veliki gubici. Poslije kraćeg zadržavanja u Tarčinu, potrebnog zbog logističkog opremanja, jedinica se 26.06.1992. godine, upućuje na Igman. Na prvom postrojavanju ispred hotela „Famos“, u jutro 27.06.1992. godine, od četničke granate smrtno stradaju Trašić Zijad, Hanivin Mehmed i Hamzić Miralem. Poslije prelaska u novu bazu, u hotel „Mrazište“, 07.07.1992. godine oslobođena je kota Strajište bez ranjenog borca. Za nekoliko idućih dana i sela Gornja i Donja Presjenica postali su dio slobodne teritorije. 17.07.1992. godine njoj su se pridružili i kote Golo brdo i Obeljak. Četnički pokušaj noću 12/13.07.1992. godine da povrate Strajište koštao ih je mnogo života, dok je na našoj strani poginuo Fejzović (Nasuf) Ismet. Vremena za predah nije bilo. Slijedi oslobađanje Trnova, 31.07.1992. godine. Borci koji su se vratili iz veoma uspješne akcije, ponovo se vraćaju 03.08.1992. godine na trnovsko ratište. Za povratak kote Rogoj iz četničkih ruku trebalo je samo 15 minuta. Duplo više nego potrebnih minuta za njegovo osvajanje, na Rogoju je ostalo da leži poginulih četnika. U isto vrijeme jedan dio jedinice je učestvovao u akciji na oslobađanju okupirane teritorije na pracu prema Krupcu. Na isti pravac ponovo je 23.08.1992. godine otpočela akcija. Dvadesetak minuta bilo je potrebno da na čelu sa komandantom Zukom jedinica ovlada Krupačkim osmicama. Odmah se nastavilo dalje. Operacija je trajala 5 dana, a u toku njenog izviđanja imali smo jednog poginulog borca, Kolašinac (Asim) Murisa, i 25 ranjenih boraca. Opet je odmor bio kratkotrajan. Opet komandant Zuka predvodi jedinicu u akciji deblokade Sarajeva. Gornji Kotorac je bio petodnevno poprište najžešćih borbi viđenih do tada. Linije su bile na više mjesta probijene, ali je naša inferiornost u artiljerijskom naoružanju odlučila krajnji ishod. U toku navedene akcije poginuli su: Salčin (Hasan) Avdija, Tokić (Mijo) Josip, Kadrić (Fikret) Elvir, Krezi (Alija) Sami, Ilidžan (Sulejman) Amir, kao i 4 prijatelja iz arapskih zemalja. Pored toga imali smo oko 25 ranjenih. Iako je jedinica bila faktički više nego popolovljena, poslije kraćeg odmora u Zenici i rehabilitaciji ranjenika u Baškom Polju, ponovo je bila spremna za ratne zadatke. Idući vremenski period četnici su pokušavali da povrate izgubljene položaje tako da se jedinica svakodnevno nalazila na intervencijama. Navedeni period jedinicu je posjetio 09.10.1992. godine predsjednik Predsjedništva R BiH gosp. Alija Izetbegović i dodijelio joj zastavu R BiH. Kontinuitet posjeta nastavili su pukovnik Vehbija Karić, kao i dva ovlaštena predstavnika iz komande ŠVK, gosp. Mirsad Čaušević i gosp. Alija Ismet. Jedinica mjenja naziv u 4. bataljon 8. bbr. Komandant bataljona postaje gosp. Adnan Hošić, a komandant 8.bbr. major Nihad Bojadžić. Dotadašnji komandant jedinice gosp. Zulfikar Ališpago postavljen je za načelnika nastavno-operativnog organa u TG-2 Igman. Jedinica u ovom vremenskom intervalu ostaje bez Gaštanin (Ramo) Zene. 23.11.1992. godine dio jedinice učestvuje u oslobađanju Orlovca. Poslije toga učestvuje u akcijama oslobađanja okupiranih dijelova hadžićke opštine (04.12.1992. godine), ilidžanske opštine (05.12.1992. godine).

(Tekst: Logo Edin, list „Bošnjak“, april 1996. godina ; Foto: borci SOPN „ZULFIKAR“)

udala-mu-se-27

RATNI PUT SOPN „ZULFIKAR“ (4. IDB)
(2. dio)

Ratna 1993. godina
Početak 1993. godine okarakterisao je sukob sa jedinicom Juke Prazine, koji izbija na kontrolnom punktu Karaula, pri prevozu našeg ranjenika 06.01.1993. godine, Hošić (Idriz) Adnan, ranjen je nesretnim slučajem u glavu, da bi isti dan podlegao u bolnici u Suhodolu. Incident se u toku dana smirio, ali smo ostali bez Feruzović (Abdul) Senada. Zategnuta situacija je kulminirala sa sukobom većih razmjera , 15.01.1993. godine, kada su razoružane Jukine paravojne formacije. Poslije toga jedinica se okrenula redovnim zadacima. 21.01.1993. godine dio jedinice odlazi u ispomoć u rejon Ljute, selo Jakomišlje. Na putu Hrasnica-Igman 22.01.1993. godine poginula je Marković (Dobrila) Milica, koja je promijenila ime u Omerović Elma. Jedinica mijenja naziv u Specijalni odred za posebne namjene ŠVK. Na izviđanju agresorskih položaja u rejonu sela Kasetići gine komandir izviđačkog voda Kovačević (Vejsil) Dževad. Jedan dobro opremljen vod jedinice nalazio se na Butmiru u sprečavanju četničkog divljanja po aerodromskoj pisti. Na tom dijelu ratišta 12.04.1993. godine gine veliki prijatelj Bosne Marcus Stetefeld. Napetost koja je vladala u odnosu sa HVO-om kulminirala je žestokim sukobima, naročito na području konjičke opštine. Dijelovi jedinice upućuju se u najugroženije dijelove. Uspješne akcije redale su se jedna za drugom. Višnjevice, Trusina, Homolje, Donje selo, Vrca, Seonica, Budišnja ravan… U tim sukobima ginu Šemsović (Mustafa) Samir, Bojičić (Mujo) Jasmin, Kalaba (Halil) Omer, Tafro (Esad) Dženan, Smajević (Hamid) Senad, Abu Salim el Halid i Ebu Halid el Kemal. Na izviđanju položaja neprijatelja na treskavičkom ratištu poginuo je Hadžić (Meho) Nijaz. Podatak da su za isti dan poginula dva naša borca, jedan na konjičkom, a drugi na treskavičkom ratištu dovoljno govore o načinu ratovanja i borbenosti jedinica. Isti slučaj se ponovio 28.06.1993. godine, kada je na Bokševici poginuo Berberištanin (Kimeta) Izet, a u rejonu kasarne Žunovnica Fikić (Hamdija) Senad. Centar ratnih zbivanja sa konjičkog dijela ratišta, prenesen je na jablaničko ratište. Naša jedinica učestvuje u nekoliko navrata u akciji na planini Bokševici i to sa maksimalnim učinkom. Isti uspjeh ponovio se i u akciji oslobađanja Grabovice. Ove akcije su, kako po svome značenju, tako i po njihovoj briljantnoj izvedbi, veoma važne za jedinicu. Uz minimalan broj žrtava (jednog poginulog i dvojicu lakše ranjenih), razbijeni su snovi HVO-a da sačuva Bokševicu, a samim tim i dominaciju i stalnu prijetnju jablaničkoj i konjičkoj opštini. Elitne Tutine formacije, pukovnija „Ante Bruno Bušić“, bojna „Ludvig Pavlović“, potpomognuta sa jedinicom Juke Prazine, u odnosu na čvrsto tkivo naše jedinice i 44. bbr bile su preslabe da to izvrše. Oslobađanjem Grabovice stvoreni su prvi preduslovi za konačnu deblokadu Mostara. Većina ekstremnih dijelova HVO-a koji su se nalazili na tom pravcu napada, zarobljeni su. Zajedno sa njima i dijelovi jedinice Juke Prazine. Ofanziva četnika na Igman, promijenila je pravac borbenih dejstava jedinice. Jedan dio jedinice odlazi u predgrađe Trnova, dok je drugi boravio u Drežnici. Napredovanje agresorskih snaga uvjetovao je stvaranje linije za odsudnu odbranu u rejonu Proskoka. Naša jedinica je sa 82. bbr (fočanskom), prva stala na put ostvarenju četničkih ciljeva. Pripadnici naše jedinice pogađaju četnički tenk, dok su još jedan tenk i transporter oštećeni. Jedinica provodi na toj liniji četiri paklena dana. Poslije povratka u kasarnu, odmah odlazi u pravcu Golog brda (17.07.1993.godine), gdje vrši napad na spomenuti objekat. Na isti objekat ponovljen je napad 22.07.1993. godine i 28.07.1993. godine. Četnici su uvidjeli da ne mogu napredovati pravcima preko Golog brda i Proskoka, pa su pregrupisali snage na drugu stranu. Naša jedinica odmah odlazi u krizno područje, ali nije uspjela potpuno zaustaviti agresorsko napredovanje, jer je njihov napad podržan helikopterskim desantom. U ovim borbenim dejstvima poginuli su: Agović (Rifet) Samir, Ćerimović (Ahmet) Fikret, Selimović (Jusuf) Mustafa, Karišik (Mustafa) Almedin, Spahić (Salko) Velija i Mulaosmanović (Edhem) Hamdo, dok su nestali Hrelja (Murat) Vejsil, Bužo (Bajro) Amel, Šljivo (Ibrahim) Adem, Masleša (Dervo) Senad i Vegara (Ismet) Elvedin. Poslije dolaska u novu kasarnu, Donja Jablanica, dio jedinice odlazi na Igman, dok drugi dio odlazi u Drežnicu. U rejonu Drežnice jedinica je izvodila više borbenih dejstava, oslobađajući nove kilometre okupirane teritorije. Prečnik izvođenja borbenih dejstava kretao se od Čvrsnice do zadnjih visova prema Lištici i Posušju. Na kraju svega Drežnica je bila povezana sa Jablanicom, umjesto kozijim stazama, kao jedinim vidom komunikacije, asfaltnim putem, stvarajući kompaktnu cjelinu slobodne teritorije. U tim borbama izgubili smo: Kolubara (Šaćir) Elvedina, Đuderija (Asim) Almira, Fatić (Asim) Rusmira, Nuhanović (Fehim) Ibru, Grebović (Izet) Kenetha, Ćulov (Abid) Ćamila, Obuća (Uzeir) Ferida i Čavlović (Nedeljko) Ivu. Božićna ofanziva bojovnika HVO-a koju su izveli na G. Drežnicu koštala ih je mnogo života, dok na našoj strani nije bilo ranjenog borca. I ovaj put im je uspjeh izostao, baš kao i uvijek kad su za protivnika imali našu jedinicu. Elitne jedinice HVO-a nisu nimalo pomogle u ostvarivanju zacrtanih ciljeva velikohrvatske politike. U julu 1993. godine na Ljubini je nestao Šehrudin Ahmed Abdurahman, dok je 16.09.1993. godine u selu Hudutsko poginuo Slatina (Ćamil) Mustafa. Jula 1993.godine u okolici Kiseljaka poginuo je Gamel Gnanini, pripadnik naše jedinice, dok je u zeničkoj bolnici od ranjavanja zadobijenog u Mostaru podlegao Popara (Musair) Rifat. Jedinica albansko-sandžačka brigada (Handžar divizija) koja je inače formirana 14.05.1992. godine, stavljena je 20.01.1993. godine pod komandu naše jedinice. Komandant navedene jedinice je bio Peci Aslan Džeki, a njegov ratni put vodi od bosanske Posavine, preko Igmana do terena koji se nalaze pod kontrolom 4.korpusa Armije Republike Bosne i Hercegovine. Navedena jedinica je kako u toku svog samostalnog postojanja, tako i u sastavu naše jedinice, pokazala izuzetnu požrtvovanost, hrabrost i pravilnu spoznaju cilja naše borbe za kojim se povodila u svim akcijama i ukupnom životu. U sastavu ove jedinice poginuli su sljedeći borci: Alijašić (Esad) Armin, Beriša (Nazmi) Nehat, Džaferspahić Enes, Hajdarpašić (Šućro) Kemal, Hajitović (Hasan) Amedin, Musić (Ibrahim) Salem, Sadiković (Mušan) Salko, Variščić (Seid) Ahmet i Čančar (Ejub) Jasmin. Pored toga imali su 20 teže i lakše ranjenih boraca.

(Tekst: Logo Edin, list „Bošnjak“, april 1996. godina ; Foto: BERBERIŠTANIN IZET, je rođen 22.10.1963. godine u općini Novi Pazar, od majke Kimete. Kao pripadnik jedinice “SOPN” – specijalni odred za posebne namjene “ZULFIKAR” poginuo je u odbrani Jablanice na dužnosti komandanta PDV 28.06.1993. godine na padinama Bokševice. Za ispoljenu hrabrost i neustrašivost u borbama, posthumno je proizveden u čin kapetana.)

udala-mu-se-27

RATNI PUT SOPN „ZULFIKAR“ (4. IDB)
(3. dio)
Prvi dio 1994. godine, pored sklopljenog sporazuma sa HVO-om, okarakterisala je preformacija i vojničko ustrojavanje 4. Korpusa, a samim tim i naše jedinice. Jedinica dobija novi naziv: „SOPN“ 4. korpusa, a komandant jedinice postaje major Nihad Bojadžić. U ovom vremenskom intervalu na Jasenjanima od mina gine Avdić (Nedžib) Esad, prvi komandir PVO voda naše jedinice. Obuka postaje jedan od glavnih faktora. Poslije njenog završetka, slijede ofanzivna dejstva. Prvo slijedi oslobađanje dijelova konjičke opštine, tačnije sela Bijele i okolnih kota. Jedinica maksimalno odrađuje postavljeni zadatak, oslobađa novu teritoriju i zarobljava mnoštvo MTS-a. Poseban pečat ovim akcijama daju diverzantske akcija, bilo na konjičkom, bilo na bjelimićkom ratištu. Naši diverzanti su boravili puna tri dana u neprijateljskoj dubini, praveći agresoru pravi rusvaj. Četnici nisu nigdje bili sigurni. Njihova artiljerijska legla bila su na dometu ručnih bombi naših diverzanata, isto kao i kamioni na kojima su se prevozili. U ovim borbenim dejstvima poginuli su: Pašić (Fejzo) Fuad, Masleša (Zehro) Emir i Spahalić (Alija) Remzo, dok su nestali Batkić (Šaban) Enes i Čajić (Selim) Muamer.
Iduća operacija u kojoj je jedinica učestvovala bila je „Jesen 94“ (11.11.1994. godine). Kompletna jedinica ušla je u neprijateljsku dubinu, od oko 10-ak kilometara i uništavala neprijateljske artiljerijske i protiv vazdušne položaje, centre veze, komandu brigade tzv. VRS, autoparkove…. U sadejstvu sa 442. bbr sve neprijateljske utvrde letjele su u vazduh. Zamislite prostor u dubini neprijateljske teritorije koji je prenatrpan svom silom mašina za ubijanje i u njemu grupu momaka koji se ponašaju kao u svojoj avliji zaista bi bila smjelost. A još to uraditi. Neki djelovi jedinice su i punih 5 dana proveli u neprijateljskoj dubini. Pri povlačenju koje je uslijedilo poslije neobavljenog zadatka nekih jedinica, sva zarobljena oruđa i oružja su uništavana, takođe pri povlačenju zarobljena su tri neprijateljska vojnika. U toj operaciji nestali su sljedeći pripadnici: Sadžak (Meho) Meho, Klico (Mustafa) Halid, Isić (Sejfo) Jasmin, Medar (Mirsad) Meridin, Turajlić (Mustafa) Samir, Alihodžić (Ramiz) Edin, Muharemović (Abaz) Nedžad, Jazvin (Ibrahim) Ramiz, Delić (Husein) Hamdija, Šahović (Zajko) Suad, Terzić (Suljo) Ernest, Redžo (Salko) Salko i Vila (Adem) Miralem.
1995. godina donosi novi naziv jedinici, 4. Izviđačko – diverzantski bataljon. Zimski period iskoristila je za izvođenje obuke u NC Delić polje. Prvi borbeni zadatak bio je na bjelimićkom ratištu i kota Debelo brdo. Od 09.05.1995. godine spomenuta kota bila je meta napada jedinice više puta, da bi se na kraju upornost isplatila novom slobodnom teritorijom. Poslije probijanja prve neprijateljske linije, teško je bilo stići četnike. Jedinica se poslije dosta pređene teritorije zaustavila na potezu Jaznik – Ihanj uspostavljajući novu liniju. Zarobljena je velika količina MTS-a, između ostalog i samohotka 76 mm. Tom prilikom oslobođeno je Debelo brdo, Konik, Duboka, s. Zelomići, Jaznik, Ihanj…
Poslije zasluženog odmora, ponovo je pred jedinicu postavljen zadatak. Ovaj put je to bila akcija deblokade glavnog grada i kote Obeljak, Golo brdo, Brezovača i Stupnik. Napadi su izvođeni i po četiri puta dnevno. U tim borbama poginuo je Mehinagić (Ismet) Enver. Jedinica je poslije toga dobila novi pravac napada, sa zadatkom da pored ofanzivnih dejstava sa ostalim jedinicama 4. korpusa ujedno čuva desni bok jedinicama 1. korpusa. Više puta napadalo se na kotu Siljevac, na kojoj je poginuo Kudra (Enver) Amer (25.08.1995. godine). U tim borbama zarobljen je jedan pripadnik njihove Gardijske brigade, koji je podlegao od zadobijenih rana do RB Rakitnica. Poslije kratkotrajnog odmora jedinica je opet na izvođenju borbenih dejstava… Ovaj put to je akcija oslobađanja glavatičeva i okolnih kota. Neprekidni napadi na potezu Kozlovac-Opaljike-Kokošinjac urodili su plodom. Oslobođena je izuzetno važna kota Krnja ravan, uz samo jednog ranjenog borca. Poslije povratka u bazu i odmora, jedinica je preuzela liniju na potezu Krnja ravan – s, Poče. I ovaj zadatak je odrađen na najbolji mogući način. Jedinica je odlikovana sa 6 zlatnih ljiljana od kojih je jedan dodjeljen posmrtno i to Pašić (Fejzo) Fuad. Dva ljiljana sa dodjeljena nestalim borcima Batkić (Šaban) Enesu i Čajić (Selim) Muameru. Živi nosioci zlatnog ljiljana su: nadkapetan Bošnjak (Ramo) Behram, kapetan Džajić (Mustafa) Dževad i poručnik Zukobašić (Nuhan) Hazim. Nosioci srebrenog štita su: Dedić (Bajro) Enes i Bečković (Hasan) Omer, koji je ujedno proglašen Gazijom zajedno sa nadporučnikom Pišmo (Munib) Semirom. Dejtonskim sporazumom stvorena je osnova za sprovedbu mira na tlu Bosne i Hercegovine. Sve njegove odredbe koje se tiču vojnog dijela sporazuma Armije BiH je sprovodila i sprovodi na vrijeme. Samim tim i jedan njen segment koji se zove 4. IDB Zulfikar. Idući zadatak koji se postavlja pred jedinicu i koji je trenutno težište njenog rada, je prelazak u budući profesionalni sastav. Svi pripadnici jedinice koji budu u budućem mirnodopskom sastavu armije, sigurni su u sebe i u ispravnost i djelatvornost svojih postupaka. Zar kao potvrda svemu, ne stoje iza nas i ove četiri ratne godine.

(Tekst: Logo Edin, list „Bošnjak“, april 1996. godina)
(Napomena: u tekstu nije napisano da je na Treskavici 1995. god. poginuo Golić ( Rašida) Edin – Mostar/Dračevice)

Advertisements

Komentariši

Upišite vaše podatke ispod ili kliknite na jednu od ikona da se prijavite:

WordPress.com logo

You are commenting using your WordPress.com account. Odjava /  Promijeni )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Odjava /  Promijeni )

Twitter slika

You are commenting using your Twitter account. Odjava /  Promijeni )

Facebook fotografija

You are commenting using your Facebook account. Odjava /  Promijeni )

Povezivanje na %s